niedziela, 29 sierpień 2010 10:46

Góralska polityka

Napisane przez

Stali czytelnicy "Opcji na Prawo" zapewne pamiętają publikowany przez wiele numerów cykl Anny Malewskiej-Szałygin o rozmowach z góralami o polityce. Teraz pod jej redakcją ukazała się książka zatytułowana Rozmowy z góralami o polityce. Nasza autorka i współpracowniczka jest tu autorką tekstu wprowadzającego, pozostałe są dziełem jej ówczesnych studentów przedstawiających prowadzone przez nich rozmowy dotyczące poszczególnych fragmentów badań i wynikające z nich konkluzje. Nie jest to więc poszerzone ujęcie znanego tematu, lecz nieco inne jego ujęcie.

Badania trwały od roku 1999 do marca 2004 i prowadzone były przez studentów (dziś już absolwentów) Instytutu Etnologii i Antropologii Kulturowej Uniwersytetu Warszawskiego pod kierunkiem dr Anny Malewskiej-Szałygin. Zasadnicze ich tezy znamy z autorskiego cyklu naszej współpracowniczki. Teraz mamy okazję przekonać się, jak to widzieli młodzi ludzie pracujący pod jej kierunkiem. Warto jednak zatrzymać się chwilę nad ogólnymi wnioskami. Zwłaszcza że książka nie jest zwykłą składanką, lecz dokonanym przez Annę Malewską-Szałygin wyborem układającym się w logiczną całość, relacją z rozmów z ludźmi żyjącymi z dala od wielkiej i nawet mniejszej polityki. Jawi się z nich spójny obraz sposobu myślenia tych ludzi o polityce, władzy i państwie. Ludzi stanowiących specyficzną grupę. Górale bowiem uważani są za grupę o wyraźnej samoświadomości. Książka burzy wiele powszechnie funkcjonujących sądów o góralach i pokazuje odmienny od stereotypowego obraz ich mentalności i własnego samopoczucia politycznego.
Jest wielobarwna. Są w niej wypowiedzi, a nawet opowieści idealizujące państwo, naród, politykę, władzę, ale jest i dosadna krytyka obecnego stanu państwa i władzy. Często z pozoru sprzeczne wypowiedzi wypowiadane bywają jednym tchem, przez tego samego rozmówcę. Górale są zwolennikami wolnego rynku, ale uważają, że państwo powinno opiekować się ludźmi; demokrację rozróżniają na "prawdziwą" i "polską" ? dobrobyt prawdziwych demokracji pochodzi z pracy, więc bezrobocie jest zaprzeczeniem prawdziwej demokracji. Autorzy tomu interpretują pozorne sprzeczności i niekonsekwencje w wypowiedziach swoich rozmówców, starają się je wyjaśniać
Amanda Bruczkowska, konstruując potoczny obraz polityki w oczach górali, notuje narzekania, że polityka służy prywacie, ale i spostrzeżenia, że powinna służyć dobru wspólnemu. Magdalena Rychlińska (znana z tych łamów ? w numerach z listopada i grudnia 2004 oraz stycznia 2005 były drukowane fragmenty jej pracy magisterskiej), pisząc o potocznej filozofii władzy według górali, zauważa, że obok narzekań na władzę pojawiają się równolegle odpowiedzi, iż władza musi być. Maria Migdalska badała, jaki był społeczny odbiór kampanii wyborczych w środowisku górali podhalańskich; pouczające. Emilia Sułek zajmowała się poglądami na obowiązki obywatela wobec państwa; też pouczające. Nie sposób wyliczyć tu wszystkich autorów ani opisywać kręgu ich badawczych zainteresowań. Dla porządku powiedzmy, że oprócz wymienionych są w tej książce obecni jeszcze Dorota Rojewska, Anna Ogniewska, Magdalena Lubańska, Agnieszka Krześniak i Paweł Lewicki. Należy po prostu wziąć do ręki tę pasjonująca książkę. Powinna ona też być przydatna politykom i samorządowcom dla wykorzystania wiadomości o badanych (przecież ich elektoracie) oraz wykorzystania wiedzy badaczy.
Swoistym podsumowaniem będzie tu wspomnienie z listopada 2003 r. Odbyło się w Warszawie spotkanie wspomnianych badaczy z gronem polityków od lewa do prawa. Przedłożono im wyniki prac badawczych. Zachowanie i wypowiedzi polityków były żenujące. Resztę przemilczę z nadzieją, że może ta książka rzeczywiście da im coś do myślenia. Oby!

Rozmowy z góralami o polityce, wybór tekstów i red. Anna Malewska-Szałygin, Wydawnictwo Trio, Warszawa 2005.


Marek Arpad Kowalski
Wyświetlony 3664 razy
Zaloguj się, by skomentować

Wychodząca od 2001 roku
„Opcja na Prawo” to najdłużej ukazujące się pismo
opiniotwórcze o charakterze liberalno-konserwatywnym.

OPCJA NA PRAWO © All Rights Reserved.

Nasza strona używa plików cookies. Jeśli przeglądasz nasze strony równocześnie wyrażasz zgodę na korzystanie z nich.Więcej o naszej polityce prywatności Polityka prywatności. Korzystanie z tej strony wymaga akceptacji plików cookie.